headings

ordliste
 

A - B - D - E - F - G - H - I - J - K - L - M - N - O - P - R - S - T - U - V - Y - Æ - Ø - Å

Hesten - Veven - Sleden

 
 
site search by freefind
 
 

DIALEKT

NYNORSK

FORKLARING

LYD

K (side 3)

 

 

 

 

 

 

 

kjæim m.

keim

kink; «gje se ein kjæim»: få kink

.

Get Adobe Flash player

kjæiva f.bf.

keiva

venstre handa; «snu på kjæivun» (i springar): snu motsols, mot venstre

.

Get Adobe Flash player

kjæksæ v.,-tæ

kjekse

trive, ta til seg fort; «han kjækstæ dæ or hændo på me»: han tok det or hendene på meg

.

Get Adobe Flash player

kjældén

kjelden

rå, våt og tung, helst brukt om ting, t.d. klede, ”dæ æ kjældént”

.

Get Adobe Flash player

kjæiæ v.,-ddæ

keie

gjera seg til

.

Get Adobe Flash player

kjællarmann m.

kjellarmann

han som sytte for ølet i gjestebod; ”når ølæ går inn, går vetæ ut”; ”tappæn æ turr og tunna æ tom”: no er det ikkje meir øl att

.

Get Adobe Flash player

kjællarmjølk f.

kjellarmjølk

1) kokt, syrna mjølk, lagra på kaggar, til bruk om sommaren, jf «søllmjølk», 2) grautmjølk, syrna «sepramjølk» (separert mjølk) i rennebytte

.

Get Adobe Flash player

kjæmbæ v.,-a

kjemme

1) kjemme, t.d «vasskjæmbæ håræ»: kjemme håret med vatn, 2) rake saman fôr for å lage til ei «sætæ» (såte), ei «kjæmbæ» eller ei  «bøl» (bør)

.

Get Adobe Flash player

kjæmbærivæ f.

kjemmerive

græist” (grissent) tinda rive til å ”kjæmbæ” med

.

Get Adobe Flash player

kjænning m.

kjenning

nokon ein kjenner, eller nokon ein ”dræg kjænsæl på”

.

Get Adobe Flash player

kjæppént

kjeppent

travelt, når ein får for lita tid

.

Get Adobe Flash player

kjærald n., flt. kjøræld el. kjørøld

kjerald

kjerald, frå gamalt: lagga trekar til å ha mat i, t.d. «saltkjærald»; «mjølkjærald». Ymse trekjerald vart seinare avløyst av «sinkæspann»

.

Get Adobe Flash player

kjæring f.

kjerring

gift kvinne, til skilnad frå «jæntæ» (ugift kvinne). «Kjæring» er eit vørdeleg ord i hemsedalsmålet. ”Han kjørdæ gødt lass te gars som flink kjæring fækk”

.

Get Adobe Flash player

kjæringkjaft m.

kjerringkjeft

reiskap til å presse hjula over kanten når ein lagga trekjerald, også kalla ”bandhakji”

.

Get Adobe Flash player

kjærræ f.

kjerre

t.d. «møkjakjærræ»; «ræisækjærræ»; «fjørækjærræ»

.

Get Adobe Flash player

kjærræslee m.

kjerreslede

høyslede med hjulgang under, brukt til fôrkøyring om sommaren

.

Get Adobe Flash player

kjærv m.

kjerv

bunt av lauvkvistar brukt til krøterfôr

.

Get Adobe Flash player

kjærvælåuv n.

kjervelauv

sommarteken lauvkvist, bunta i kjervar og nytta til attåt-fôr om vinteren, også kalla «låuvkjærv»

.

Get Adobe Flash player

kjæse m.

kjese

del av kalvemagen, (også kalla «fela») nytta til å laga osteløype av («vassler»)

.

Get Adobe Flash player

kjæsæbræste f.

kjesebreste

mjølk som er lunka og bræsta (sjå «bræstæ») ved å tilsetja uttrekk av kjæsen

.

Get Adobe Flash player

kjætæ f.

kjæte

kåtheit

.

Get Adobe Flash player

kjævlæ m.

kjevle

liten kavle (liknar kjevle), lagd i munnen på store killingar og festa bak øyro når dei skulle avvenjast, så dei ikkje skulle suge og tvinge geita for lenge

.

Get Adobe Flash player

kjø n.

tjo

bøygen inst på ljåen, festa til orvet

.

Get Adobe Flash player

kjøfslækulæ

svellkule

kurve eller kul på køyrevegen om våren, av telen i jorda.

.

Get Adobe Flash player

kjøkjæ f.

kjøkje

trylleformel

.

Get Adobe Flash player

kjøkjæ v.,-ktæ

kjøkje

1) fortelja noko som ikkje er til å lite på, 2) gjera noko meiningslaust

.

Get Adobe Flash player

kjøld f.

kjøld

kulde

.

Get Adobe Flash player

kjølént

kjølent

kaldvore (om vêret); «dæ held se kjølént»

.

Get Adobe Flash player

kjølslijin

kjølslegen

få bort den verste ”kjølde” (kulda) av ting, særleg om mat og drikke; sjå ”dyskæ”

.

Get Adobe Flash player

kjølvæ f.

kjelve

engstykke der det har vore åkrelende før

.

Get Adobe Flash player

kjølæ f.

kjøle

uhell, tabbe

.

Get Adobe Flash player

kjølæ v.,-a

kjøle

avkjøle

.

Get Adobe Flash player

kjømæistær m.

kjøkemeister

ein som rettleidde folk i bryllaup og likferd, bad til bords og heldt tale

.

Get Adobe Flash player

kjøn

kjøn

fin, tilstasa, kaut og kry, helst sagt om kvinner som ville gjera seg fine; «dæi vorto so kjønæ»

.

Get Adobe Flash player

kjøpalt-år n.

kjøpalt-år

uår, år då dei måtte kjøpe meir enn vanleg

.

Get Adobe Flash player

kjøra på v.,-

tjora på

tjora fast, når ein kjenner seg bunden, t.d. når ein ikkje kan gjera det ein vil, men må ta det som er å gjera; «å sita kjøra alæinæ»: å måtte bli verande åleine ein stad

.

Get Adobe Flash player

kjøtfall n.

kjøtfall

slaktet av eit avliva dyr, (fallæ)

.

Get Adobe Flash player

kjøvæ v.,-dæ

kjøve

1) (om vatn) sprenge seg fram og deretter fryse til is; «kjøfslækulæ»: overvatn som telar til etter kvart, 2)kvele, sløkkje varmen; ”kjøvast”: miste pusten, sjå ”kvåbnæ”

.

Get Adobe Flash player

kjøyr m.

køyr

hardkøyr (om raskt, hardt arbeid)

.

Get Adobe Flash player

kjå v,.-ddæ

tjå

1) skubbe seg innpå (om kroppskontakt), 2) «kjå se»: røyne seg; «få kjått se i arbæi»

.

Get Adobe Flash player

  << tilbake K (side 3)
gå til side 1 2 3 4 5 6 7 8 9
  neste side >>