headings

ordliste
 

A - B - D - E - F - G - H - I - J - K - L - M - N - O - P - R - S - T - U - V - Y - Æ - Ø - Å

Hesten - Veven - Sleden

 
 
site search by freefind
 
 

DIALEKT

NYNORSK

FORKLARING

LYD

G (side 1)

 

 

 

 

 

 

 

gag

gag

attoverbøygd, med vinkel over 90 grader, brukt om t.d. vinkelen mellom ljåen og orvet, motsett: gruv

.

Get Adobe Flash player

gal m.

gard

1) gjerde, t.d. «stæingal»; «sjigal», 2) den inngjerde heime-eigedomen med hus og jorde, 3) heile eigedomen, 4) tunet; «uti galé», 5) ring rundt månen; «gal omkring månen», ”æ dæ gal omkring månén, bli dæ snjø”

.

Get Adobe Flash player

gald f.

gald

frosen mark, tele i jorda; «hakkæ i halæ galdn»

.

Get Adobe Flash player

galdær m.

galle

(frå galleblæra)

.

Get Adobe Flash player

gale m.

garde

mindre, avdelt plass i eller ved huset, t.d.»kælvæ-galé»: kalve-garde; «uppi galén»

.

Get Adobe Flash player

galhal

gardhard

om dyr som det ikkje sto gjerde for

.

Get Adobe Flash player

galnæhæiæ f.

galneheie

litt for vill ungjente

.

Get Adobe Flash player

galtal

gardtal

«gå galtal»: gå innom over alt, å gå innom fleire gardstun som låg etter vegen i ei grend med felles veg

.

Get Adobe Flash player

galtæstøkken m.bf.

galtestøkken

«få galtestøkken»: få ein svær støkk, bli svært skremd

.

Get Adobe Flash player

gamla f., gammæln m.

gamla, gammeln

den gamle, gamlemor og -far, ikkje i nedsetjande tyding, berre som nemning på dei eldste

.

Get Adobe Flash player

gamlægommo f.

gamlegommo

oldemor; ”gamlægofa”: oldefar; ”gamlæmøsist”: gamletante (tante frå ein eldre generasjon)

.

Get Adobe Flash player

gandén

ganden

grå og mager (særleg i andletet)

.

Get Adobe Flash player

gang m.

gang

1)svalgang, 2) sett: «æin spetugang»: tre strikkepinnar; «æin hæstskogang“: fire hesteskor; «æin sengjipløgg-gang»: eit sengesett

.

Get Adobe Flash player

gangklæu n.flt.

gangklede

klede til vanleg bruk, ikkje til fint eller til arbeid

.

Get Adobe Flash player

gangle

gagneleg

til gagn

.

Get Adobe Flash player

ganglemmitn m.bf.flt.

ganglemmene

bøger og lår på slakt

.

Get Adobe Flash player

gap m.

gap

gap, tosk

.

Get Adobe Flash player

gap n.

gap

gap, opning; «døre stod på vitt gap»

.

Get Adobe Flash player

gapri n.

gaperi

toskut tale

.

Get Adobe Flash player

garmæ v.,-a

garme

gje lyd frå seg, bråke; «kjyddne garma o råuta»

.

Get Adobe Flash player

garp m.

garp

tyskar i Bergen i hansatida

.

Get Adobe Flash player

garpæprat n.

garpeprat

usømeleg tale, griseprat

.

Get Adobe Flash player

gastgjevar m.

gjestgjevar

eigar av overnattingsstad

.

Get Adobe Flash player

gastæleræ v.,-tæ

gasterere

1) køyre storkar, ta seg ut, vise seg, 2) «gå gastæleræ»: ta seg fri, og gå innom hjå nokon

.

Get Adobe Flash player

gatahøl n.

gathol

knapphol

.

Get Adobe Flash player

gavvæl m.

gavl

hyller med framkant i øvre delen av eit stuguskåp eller ei «løkhyllæ» (s.d.), med plass for steintøy til å pynte opp hylla med – ”gavvælstas” (til dagleg brukte dei trebollar)

.

Get Adobe Flash player

glafsén

glafsen

uvøren i ordbruk

.

Get Adobe Flash player

glaning f.

glaning

«stå i glaningen»: vera på ein stad der ein blir glodd på (sjå også «glæinæ»)

.

Get Adobe Flash player

glankar m.

glankar

folk som lura seg til bryllaupsgarden (eller til kyrkja) for å sjå, for å «glankæ»

.

Get Adobe Flash player

glanæ

glana

nistiræ, sjå intenst på noko

.

Get Adobe Flash player

glas n.

glas

vindauga; ”gå glasimyljo”: gå frå glas til glas for å følgje med

.

Get Adobe Flash player

glasaugu n.flt

glasauge

briller

.

Get Adobe Flash player

glavælug

gladverug

glad til sinns

.

Get Adobe Flash player

glesu f.

glese

sprekk, revne

.

Get Adobe Flash player

glim m.

skin

glans; «solé glim» i augo (når ein har sola rett i mot)

.

Get Adobe Flash player

glittræ f.

glitre

(også kalla flatbrennar), enkel tranlampe eller parafinlampe med flat veike, sjå «lyse»

.

Get Adobe Flash player

glomsæ v.,-a

glumse

små-le og gjerne blunke

.

Get Adobe Flash player

glufsæ f.

glufse

vindpust

.

Get Adobe Flash player

glugg m.

glugg

lysopning i (timra)vegg

.

Get Adobe Flash player

glyggji v.,-gdæ

glyggje

«glyggji se»: ta seg opp (om eld); «glyggji innpå att»: friske på vermen

.

Get Adobe Flash player

glyttæ v.,-a

glytte

titte, sjå i smug, t.d. «glyttæ på jentutn»

.

Get Adobe Flash player

glæ

glæ

blåsur (om mjølk); «hælvglæ»: halvsur

.

Get Adobe Flash player

glæfsæ v., -tæ

glefse

 

 

glænæ v.-a

glæne

bli blåsur

.

Get Adobe Flash player

glæinæ v.,-tæ

gleine

sjå, glytte med eit augnekast til sides

.

Get Adobe Flash player

glæksæ v.,-tæ

glekse

«glæksæ i se»: eta stygt og fort

.

Get Adobe Flash player

glænnæ f.

glenne

opning i skogen, slik at ein kan sjå langt innigjennom

.

Get Adobe Flash player

glærén

glæren

mager i andletet, ser sjukleg ut

.

Get Adobe Flash player

glætt m.

glett

1) klemt, lyd. Jf. «bjøllæglætt», 2) når ein ymtar lausleg frampå om noko, tankelaust eller med baktanke, ”ein liten glætt”

.

Get Adobe Flash player

glættént

glettent

sleipt: helst når ein skal gå, glatt

.

Get Adobe Flash player

glættæ v. glatt

glette

forsnakke seg; ”dæ glatt or me”; ”han glætta frampå om”: han ymta om

.

Get Adobe Flash player

gløp n.

glop

glipe, opning

.

Get Adobe Flash player

gløtt m.

gløtt

1) solgløtt, skimt av sol, 2) dørgløtt, når døra er opna litt, 3) ”kåma i rættæ gløtte”: koma i rett tid

.

Get Adobe Flash player

gløttævær n.

gløttevêr

når vêret er skiftande og det kjem solglyttar innimellom

.

Get Adobe Flash player

gløys m.

gløys

gulp, gjerne om oppkast, ”gløysen sto”, men også om vatn som kjem plutseleg (i ein gløys)

.

Get Adobe Flash player

gløysæ v.,-tæ

gløyse

1) kaste opp, 2) «gløysæ or se»: seia noko med ein flaum av ord som kan fornærme

.

Get Adobe Flash player

glåmén

glåmen

tunn og bleik i andletet

.

Get Adobe Flash player

gnavlæ v.,-a

gnavle

gnaga på harde og seige ting

.

Get Adobe Flash player

gneka

gni

knu

.

Get Adobe Flash player

gnæiste

gnist

det gnistra. jfr. njeiste

.

Get Adobe Flash player

gnældrén

gneldren

som gneldrar, er kvass i målet, helst om hund som ”gnældræjøyr”. Jf. «gnæll»

.

Get Adobe Flash player

    G (side 1)
gå til side 1 2 3 4
  neste side >>